Third Declension
Unlike the first and second declensions, the third declension exhibits significant variations in the nominative singular, but shares fundamental characteristics that recur in most vocabulary words:
• The genitive singular (usually ending in -ος or -εως) reveals the true root of the word, which serves as the base for the remaining cases.
• The genitive plural always has the ending -ων.
• The dative always contains the iota vowel: -ι in the singular and -σι(ν) in the plural (when the stem ends in a stop, κ/γ/χ + σιν = -ξιν).
• In various masculine and feminine nouns, the accusative singular ends in -α (or -ν).
1. Masculine and Feminine Nouns (Genitive in -ος)
| Case | πατήρ (ὁ) - father | μήτηρ (ἡ) - mother | γυνή (ἡ) - woman | χάρις (ἡ) - grace |
|---|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | πατήρ | μήτηρ | γυνή | χάρις |
| Gen. Sg. | πατρός | μητρός | γυναικός | χάριτος |
| Dat. Sg. | πατρί | μητρί | γυναικί | χάριτι |
| Acus. Sg. | πατέρα | μητέρα | γυναῖκα | χάριν (or χάριτα) |
| Voc. Sg. | πάτερ | μῆτερ | γύναι | χάρις |
| Nom. Pl. | πατέρες | μητέρες | γυναῖκες | χάριτες |
| Gen. Pl. | πατέρων | μητέρων | γυναικῶν | χαρίτων |
| Dat. Pl. | πατράσι(ν) | μητράσι(ν) | γυναιξίν | χάρισι(ν) |
| Acus. Pl. | πατέρας | μητέρας | γυναῖκας | χάριτας |
The following follow this pattern: αἰών (αἰῶνος), ὁ (age, eternity); ἀνήρ (ἀνδρός), ὁ (man, husband); ἐλπίς (ἐλπίδος), ἡ (hope); μάρτυς (μάρτυρος), ὁ (witness); ποιμήν (ποιμένος), ὁ (shepherd); σάρξ (σαρκός), ἡ (flesh); σωτήρ (σωτῆρος), ὁ (savior); χείρ (χειρός), ἡ (hand); and the indefinite/interrogative pronoun τις / τίς (τινός).
2. Nouns with Genitive Singular in -εως
| Case | βασιλεύς (ὁ) - king | ἀρχιερεύς (ὁ) - high priest | δύναμις (ἡ) - power |
|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | βασιλεύς | ἀρχιερεύς | δύναμις |
| Gen. Sg. | βασιλέως | ἀρχιερέως | δυνάμεως |
| Dat. Sg. | βασιλεῖ | ἀρχιερεῖ | δυνάμει |
| Acus. Sg. | βασιλέα | ἀρχιερέα | δύναμιν |
| Voc. Sg. | βασιλεῦ | ἀρχιερεῦ | δύναμις |
| Nom./Acus. Pl. | βασιλεῖς | ἀρχιερεῖς | δυνάμεις |
| Gen. Pl. | βασιλέων | ἀρχιερέων | δυνάμεων |
| Dat. Pl. | βασιλεῦσι(ν) | ἀρχιερεῦσι(ν) | δυνάμεσι(ν) |
The following follow this paradigm: γραμματεύς (γραμματέως), ὁ (scribe); θλίψις (θλίψεως), ἡ (tribulation); κρίσις (κρίσεως), ἡ (judgment); πίστις (πίστεως), ἡ (faith); πόλις (πόλεως), ἡ (city).
3. Neuter Nouns of the Third Declension
| Case | ὕδωρ (τό) - water | ὄνομα (τό) - name | πνεῦμα (τό) - spirit | ἔθνος (τό) - nation |
|---|---|---|---|---|
| Nom./Acus. Sg. | ὕδωρ | ὄνομα | πνεῦμα | ἔθνος |
| Gen. Sg. | ὕδατος | ὀνόματος | πνεύματος | ἔθνους |
| Dat. Sg. | ὕδατι | ὀνόματι | πνεύματι | ἔθνει |
| Nom./Acus. Pl. | ὕδατα | ὀνόματα | πνεύματα | ἔθνη |
| Gen. Pl. | ὑδάτων | ὀνομάτων | πνευμάτων | ἐθνῶν |
| Dat. Pl. | ὕδασι(ν) | ὀνόμασι(ν) | πνεύμασι(ν) | ἔθνεσι(ν) |
The following follow the neuter paradigm in -ματος: αἷμα (αἵματος), τό (blood); θέλημα (θελήματος), τό (will); ῥῆμα (ῥήματος), τό (word); στόμα (στόματος), τό (mouth); σῶμα (σώματος), τό (body). Other important neuters: φῶς (φωτός), τό (light); πῦρ (πυρός), τό (fire); ὄρος (ὄρους), τό (mountain); ἔτος (ἔτους), τό (year); τέλος (τέλους), τό (end).
4. Mixed/3rd Declension Adjectives: πᾶς, πᾶσα, πᾶν (all, every) and πολύς, πολλή, πολύ (much, many)
| Case | Masc. (πᾶς) | Fem. (πᾶσα) | Neut. (πᾶν) | Masc. (πολύς) | Fem. (πολλή) | Neut. (πολύ) |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Nom. Sg. | πᾶς | πᾶσα | πᾶν | πολύς | πολλή | πολύ |
| Gen. Sg. | παντός | πάσης | παντός | πολλοῦ | πολλῆς | πολλοῦ |
| Dat. Sg. | παντί | πάσῃ | παντί | πολλῷ | πολλῇ | πολλῷ |
| Acus. Sg. | πάντα | πᾶσαν | πᾶν | πολύν | πολλήν | πολύ |
| Nom. Pl. | πάντες | πᾶσαι | πάντα | πολλοί | πολλαί | πολλά |
| Gen. Pl. | πάντων | πασῶν | πάντων | πολλῶν | πολλῶν | πολλῶν |
| Dat. Pl. | πᾶσι(ν) | πάσαις | πᾶσι(ν) | πολλοῖς | πολλαῖς | πολλοῖς |
| Acus. Pl. | πάντας | πάσας | πάντα | πολλούς | πολλάς | πολλά |
Vocabulary
Vocabulário do Capítulo
- ἐπερωτάω: I ask; I demand
- ἐρωτάω: I ask; I request
- εὐαγγελίζω: I announce good news, I evangelize
- πίνω: I drink
- συνάγω: I gather together
- γραμματεύς (γραμματέως), ὁ: scribe
- ἐλπίς (ἐλπίδος), ἡ: hope
- θέλημα (θελήματος), τό: will
- θλίψις (θλίψεως), ἡ: tribulation, anguish
- κρίσις (κρίσεως), ἡ: judgment, trial
- πῦρ (πυρός), τό: fire
- ῥῆμα (ῥήματος), τό: word
- στόμα (στόματος), τό: mouth
- ὕδωρ (ὕδατος), τό: water
- φῶς (φωτός), τό: light
ἐν ἑνὶ πνεύματι ἡμεῖς πάντες εἰς ἓν σῶμα ἐβαπτίσθημεν
(For in one Spirit we were all baptized into one body — 1 Corinthians 12.13)